Licht Traumatisch Hersenletsel

Pagina in ontwikkeling. Bijgewerkt 17 september 2021

In Nederland is de erkenning, herkenning en hulp voor mensen met licht traumatisch hersenletsel sterk onderbelicht. Hulp is er gewoonweg nauwelijks (na goed zoeken vind je wel wat) – en regelmatig wordt het ook al niet vergoed.
Bron: stichtinghersenschudding.nl

‘het geheel is meer dan de som der delen’

Dit is een afwijkende pagina ten opzichte van de andere pagina’s op deze website.
Deze pagina gaat over wat er níet gebeurd is na de crash: er was geen georganiseerde gezamenlijke (na-)zorg. Voor licht hersenletsel en de gevolgen daarvan wás en ís zelfs nauwelijks aandacht. Dit ondanks de grote krachten op het hoofd/brein tijdens de crash op inzittenden.
Zie voor deze krachten, op deze website de pagina crash impact.


Doctors classify traumatic brain injury as mild, moderate or severe, depending on whether the injury causes unconsciousness, how long unconsciousness lasts and the severity of symptoms.
Although most traumatic brain injuries are classified as mild because they’re not life-threatening, even a mild traumatic brain injury can have serious and long-lasting effects
Bron: www.alz.org

De onderschatting van licht traumatisch hersenletsel (zoals hersenschudding en hersenkneuzing) en de gevolgen daarvan, zijn Nederland-breed.
Zie ook artikel in Medisch Contact in 2010 ’Artsen herkennen de gevolgen van hersenletsel onvoldoende’
Langzamerhand lijkt er meer aandacht te komen.

In 1954 was al veel bekend over hersenschudding en hersenkneuzing.  Is die kennis weggezakt?
Al in 1954 staat in het Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde een artikel (Clinische Lessen) over het ontstaan van hersenschudding (commotio cerebri) en hersenkneuzing (contusie) en gevolgen daarvan.
Deze kennis lijkt niet gebruikt ná de van de crash.

Uit deze Clinische Lessen:
… – De hersenschudding geeft symptomen, doordat  de hersenen, die in de sub-arachnoïdeale ruimte als het ware zijn opgehangen met grote  kracht in de schedelholte heen en weer worden geslingerd. Bij deze beweging ontmoeten de hersenen langs de schedelbasis veel meer weerstanden dan langs de vertex. Het sterkst zijn de contusies gewoonlijk aan de punten van de temporale kwab, waar deze  tegen de rand van het sphenoïd opbotsen, en de daaraan grenzende onderkant van de frontale kwab. Van veel meer belang is echter, dat bij die zwaaibeweging de hersenen tractie uitoefenen op het onderliggende arteriële net, de circulus Willisii.
De vaten zijn namelijk vaster aan de schedelbasis verbonden dan de hersenen en vormen zo een relatief fixatiepunt. Het meest geldt dit voor de arteria cerebri posterior, die door haar loop over de tentoriumrand aan bijzondere druk en tractie is blootgesteld.
Circulatiestoornissen in dit gebied zullen behalve gezichtsveldafwijkingen vaak  symptomen van de middenhersen ten gevolge hebben.
– Ook   kunnen rechtstreekse contusies van de middenhersenen voorkomen, daar deze bij de heen en weer gaande  beweging van de hemispheren tegen de rand van het rotsbeen en de rand van het tentorium worden aangedrongen.  …

Gesloten schedelletsel (coup contrecoup)
Bron Wikipedia
Na gesloten hersenletsel ontstaat hersenkneuzing. De kneuzing ontstaat op meerdere plekken. Op de plek waar het hoofd geraakt wordt door de klap, spreekt men van een “coup”. Door de klap worden de hersenen naar achter geduwd, waar ze tegen de binnenkant van de schedel botsen. Dit heet de “contrecoup” Bij het bewegen door de schedelholte, schaven de hersenen over de scherpe randen van de schedel boven de oogkassen, waardoor de temporale kwabben beschadigd kunnen raken. Daarnaast kan de hersenstam opzwellen door de beweging binnen de schedel. Verder kan diffuse axonale beschadiging ontstaan, waarbij de axonen van de zenuwcellen in het brein scheuren.

Volledige tekst

Animatie coup contrecoup

Bron: www.hersenletsel-uitleg.nl/gevolgen/gevolgen-per-hersendeel/focaal-letsel. Klik op afbeelding om YouTube animatie te starten.


Gevolgen van Licht Traumatisch Hersenletsel (LTH)
LTH heeft ingrijpende gevolgen. Te veel om hier op te schrijven. Onderstaande tekst geeft een beeld.

Bron: De zware impact van licht traumatisch hersenletsel
“Uit onderzoek blijkt dat een kwart van de mensen met licht traumatisch hersenletsel na een half jaar nog steeds klachten heeft die van invloed zijn op hun dagelijks functioneren,” zegt Van der Naalt [trauma-neuroloog bij het UMCG].
“Ze kunnen zich slecht concentreren, zijn vaak moe, overgevoelig voor lawaai, prikkelbaar en hebben moeite om meerdere dingen tegelijk te doen. Werken op het oude niveau lukt niet meer, en ook kunnen ze hun rol binnen het gezin niet goed oppakken.”
Volledige tekst

Informatie Gedragsveranderingen bij hersenaandoeningen, uitgave Hersenstichting
Tekst als PDF. Ook te bestellen als brochure bij de Hersenstichting.

Signaleringslijst Niet Aangeboren Hersenletsel (NAH)
Licht Traumatisch Hersenletsel valt onder de grote groep NAH.
De signaleringslijst geeft inzicht in mogelijke klachten.

Persoonlijk voorbeeld van zoektocht naar verklaring functioneringsklachten:
Jaren ná de crash worstelde ik, ondanks verschillende uitstekende behandelingen en trainingen, nog steeds met niet-verklaarde functioneringsklachten. Klachten die in mijn overtuiging veroorzaakt worden door problemen met de doorbloeding van mijn brein. Niemand kon mij helpen. Al helemaal niet met mijn theorie van verstoorde doorbloeding als oorzaak van mijn klachten.
In 2008 komt een nicht, neuro-psychologe in een Hersen Letsel Instituut in Nieuw Zeeland, op bezoek. Zij herkent, door ons gesprek én door haar waarnemingen tijdens een wandeling met mij in de stad, mijn klachten. Zij geeft mij internet-zoektips om bij Nederlandse instelling te komen die mij zou kunnen helpen tot een juiste diagnose te komen. Dat is deels gelukt: een gedeelte van mijn klachten wordt herkend en met een SPECT-scan aangetoond: een, door coup contrecoup, verstoorde doorbloeding van samenwerkende delen van mijn brein.

(Licht) traumatisch hersenletsel en vliegtuigcrashes
Internationaal komt er meer aandacht voor de mogelijkheid (Licht) Traumatisch Hersenletsel ná bijvoorbeeld vliegtuigcrashes.
Deze aandacht lijkt nog geen standaard uitgangspunt voor medische zorg ná ongevallen.

Martinair crash in Faro en Licht Traumatische Hersenletsel (LTH)
Door het ontbreken van gericht onderzoek ná de crash is er nauwelijks iets bekend over LTH als gevolg van de crash.
LTH zal zeker zijn voorgekomen. Dit gezien de fysieke impact van de crash en de aantallen gewonden (102 ernstig, 112 licht en 70 schijnbaar ongedeerd).

In de derde FARO-gevolgenenquête (Intervict, juli 2009) rapporteren 8 van de 42 aan de enquête deelnemende inzittenden bewusteloos te zijn geraakt.

Bewusteloosheid, tussen enkele seconden tot maximaal vijftien minuten, is een aanwijzing voor LTH.
Bron: stichtinghersenschudding.nl

Voorwaarden voor betere diagnostiek en behandeling van LTH
Voor diagnostiek en behandeling is niet alleen meer kennis over Licht Traumatisch Hersenletsel nodig.
Nog belangrijker voor artsen en andere behandelaars zijn: samenwerking, oprechte interesse, geduld, puzzel-bereidheid en vertrouwen in de ‘patiënt’ met al zijn/haar, vaak  onduidelijke, verhalen en ervaringen.
Een Hoofd-verpleegkundige kan dit proces coördineren en begeleiden.

Ook Licht Traumatisch Hersenletsel is complex. Samen puzzelen voor diagnose en behandeling is noodzakelijk.

 

 

 

 

 

Omdat de gevolgen zo ingrijpend, vaak onzichtbaar en mogelijk nog onbekend zijn…